Po miksie studio może przygotować pakiet plików. Jego skład zależy od briefu i specyfikacji odbiorcy; ta strona zbiera typowe elementy i wyjaśnia ich rolę — od printmastera po wersje kanałowe i parametry techniczne.
Co wchodzi do paczki
- Printmaster — finalny, zatwierdzony miks, zgodny z formatem i celem dystrybucji
- Stemy — DX / MX / FX (+ opcjonalnie BG, Foley, VO itp.)
- M&E (music & effects) — jeśli wymagane
- Wersje alternatywne — clean / textless ref, cutdowny, różne języki (jeśli dostarczone materiały)
- Eksporty kontrolne i referencje do archiwizacji
Printmaster — punkt odniesienia
Printmaster to zatwierdzony miks z dialogiem, muzyką, efektami i atmosferami — punkt odniesienia dla uzgodnionych plików. Null test, czyli odjęcie printmastera od sumy stemów, ma sens wtedy, gdy stemy przygotowano tak, by razem odtwarzały master z zachowaniem tego samego routingu i przetwarzania. Printmaster może być stereo, surround, Atmos lub w innym formacie określonym przez odbiorcę.
Stemy DX / MX / FX
- DX (Dialog) — wszystkie dialogi z pełną obróbką: equalizacja, wzmocnienie, de-noise — wszystko, co zostało zrobione w miksie
- MX (Music) — muzyka i source music w poziomie, w jakim siedzi w finalnym miksie; jeśli muzyka była ściszona pod dialogiem, stem MX to odzwierciedla
- FX (Effects) — efekty, sound design, foley, atmosfery, room tone — wszystko, co nie jest dialogiem ani muzyką
Jeśli stemy zaprojektowano jako rozłączne składniki printmastera, ich suma może go odtworzyć przy zgodnym routingu i przetwarzaniu. Osobne pliki pozwalają dystrybutorowi lub studiu dubbingowemu pracować z warstwami niezależnie, gdy wymaga tego dalszy proces.
M&E — miks bez dialogu
M&E (Music & Effects) to wersja bez dialogu, często używana przy dubbingu. Jeśli wymaga jej specyfikacja lokalizacji, powinna być fully-filled: zawierać foley, atmosfery i room tone także tam, gdzie w oryginalnym miksie były maskowane dialogiem. Wtedy studio dubbingowe może nałożyć nowy dialog na uzgodniony miks M&E. Format i pliki przekazywane razem z M&E określa brief lub odbiorca.
Wersje kanałowe
| Wersja | Co to jest | Rola w dystrybucji |
|---|---|---|
| 5.1 Surround | pięć kanałów dyskretnych plus kanał LFE: lewy przód, środek (często dialog), prawy przód, lewy tył, prawy tył | wersja surround, jeśli wymaga jej specyfikacja dystrybucji |
| 7.1 Surround | siedem kanałów dyskretnych plus subwoofer; rozszerzenie 5.1 o kanały boczne | osobna wersja surround dla odbiorców wymagających 7.1; Dolby Atmos ma własne wymagania dotyczące dostawy |
| Stereo (2.0) | lewy i prawy kanał; nie ma osobnego kanału LFE, a zawartość basowa może być uwzględniona w downmiksie | wersja stereo, jeśli określa ją brief lub specyfikacja dystrybucji |
| LtRt (Left total / Right total) | stereo z zakodowanym surroundem matrycowym; dekodery obsługujące ten format mogą odtworzyć kanały surround | przygotuj, gdy wymaga go odbiorca lub uzgodniony format emisji |
| LoRo (Left only / Right only) | konwencjonalny downmix stereo bez kodowania matrycowego; współczynniki miksowania kanałów zależą od wybranego trybu downmixu | przygotuj według wymaganej konfiguracji stereo i specyfikacji odbiorcy |
Parametry techniczne
Parametry mogą różnić się między wersjami i typami plików; dla każdego elementu pakietu sprawdź specyfikację odbiorcy:
- Sample rate i bit depth: ustaw według specyfikacji. Przykładowo WBD SDR wymaga PCM/BWF 48 kHz / 24-bit.
- Format pliku: użyj kontenera i kodowania wskazanych przez odbiorcę; nie zakładaj, że format roboczy sesji jest akceptowany jako deliverable.
- Loudness: stosuj cel i metodę pomiaru z właściwej specyfikacji. EBU R 128 wskazuje −23 LUFS dla programu, a nie jeden poziom dla wszystkich dostaw.
- True Peak: limit zależy od specyfikacji i rodzaju kodowania; EBU Tech 3343 podaje −1 dBTP dla liniowego PCM w produkcji.
Pełną tabelę specyfikacji poszczególnych platform znajdziesz w checkliście QC przed dostawą.
Inne wersje, których możesz potrzebować
- wersja dla telewizji kablowej (np. LtRt lub downmix stereo, jeśli wymaga ich odbiorca)
- wersja dla streamingu (stereo, 5.1 lub inna konfiguracja wskazana przez odbiorcę)
- wersja dla kin (format kanałowy zgodny z wymogami dystrybucji)
- Audio Description — dodatkowa ścieżka, jeśli wymaga jej specyfikacja
- Isolated stems — pojedyncze ścieżki dla promocji, trailerów lub remixów, jeśli zostały zamówione
Nie każdy projekt dostaje wszystko
Pakiet zależy od dystrybucji. Studio dubbingowe może potrzebować M&E, a pozostałe pliki zależą od wymagań odbiorcy. Dystrybutor międzynarodowy może wymagać printmastera, stemów, M&E i wersji dla różnych platform. Projekt przeznaczony wyłącznie na YouTube zwykle nie wymaga stemów ani M&E. Dlatego cel dystrybucji ustalamy przed miksem — wtedy wiadomo, jakie parametry techniczne zastosować i jakie formaty przygotować.
Wersjonowanie
Przy wielu wariantach (różne długości reklam, poprawki prawne, wymogi regionalne) utrzymujemy spójny system nazw i log zmian, żeby iteracje się nie gubiły.
Powiązane artykuły
- Deliverables, stemy i wersjonowanie — jak organizujemy paczki wyjściowe
- Co dostaję po zakończeniu miksu? Stemy, mastery, wersje — szczegółowy opis każdego pliku w pakiecie
- Checklista QC przed dostawą — co sprawdzamy przed wysyłką